QR code ที่ใส่โลโก้ยังสแกนได้ เพราะ QR code มีระบบแก้ไขข้อผิดพลาดที่กู้ข้อมูลคืนได้ แม้บางส่วนของรหัสจะถูกบังหรือเสียหาย โลโก้ที่วางตรงกลางจะบังโมดูล (จุดสี่เหลี่ยมเล็ก ๆ ที่ประกอบกันเป็นรหัส) ไปส่วนหนึ่ง และระบบนี้ช่วยกู้ข้อมูลที่เข้ารหัสไว้คืนมา แม้ส่วนนั้นจะถูกบัง แต่ไม่ได้รับประกันว่าจะสแกนได้ทุกกรณี ถ้าจะใส่โลโก้ ให้ตั้งค่าความสามารถในการแก้ไขข้อผิดพลาดเป็น H - ดีที่สุด (30%) ใช้โลโก้ขนาดเล็ก แล้วสแกนทดสอบด้วยโทรศัพท์หลายเครื่องก่อนสั่งพิมพ์
วิธีนี้เพิ่มโอกาสให้สแกนติดได้มาก แต่ไม่ได้รับประกันผล หน้าคำถามที่พบบ่อยของ DENSO WAVE ซึ่งเป็นเจ้าของเครื่องหมายการค้า QR Code เตือนว่า ถ้ารหัสผิดรูปเพราะมีภาพหรือลวดลายวางทับ ส่วนที่ขาดหรือเลอะเพียงเล็กน้อยก็อาจทำให้อ่านไม่ได้หรืออ่านช้าลง ดังนั้นยังต้องทดสอบกับอุปกรณ์จริงทุกครั้ง
ระดับการแก้ไขข้อผิดพลาดของ QR code มีสี่ระดับ
QR code มีระดับการแก้ไขข้อผิดพลาดให้เลือกสี่ระดับ ได้แก่ L, M, Q และ H ยิ่งระดับสูงก็ยิ่งกู้ข้อมูลคืนได้มาก ตัวเลขของแต่ละระดับตามตารางบนหน้า Error correction feature ของ DENSO WAVE (อ่านเมื่อ 1 พฤศจิกายน 2569) มีดังนี้ พร้อมชื่อที่คุณจะเห็นในเมนูของ Digily Link
| ระดับ | กู้คืนได้ประมาณ | ชื่อในเมนู Digily Link | เหมาะกับ |
|---|---|---|---|
| L | 7% | L - ต่ำ (7%) | กู้คืนได้น้อยที่สุด ไม่เหมาะกับรหัสที่ใส่โลโก้ |
| M | 15% | M - ปานกลาง (15%) ซึ่งเป็นค่าเริ่มต้น | QR code ทั่วไปที่ไม่มีโลโก้ |
| Q | 25% | Q - สูง (25%) | อยู่ระหว่าง M กับ H |
| H | 30% | H - ดีที่สุด (30%) | QR code ที่ใส่โลโก้ไว้ตรงกลาง |
เปอร์เซ็นต์ในตารางคิดเทียบกับโค้ดเวิร์ด (codeword) ทั้งหมดในรหัส ไม่ได้หมายถึงพื้นที่ภาพตรง ๆ จึงใช้เป็นแนวทางได้ แต่นำไปคำนวณไม่ได้ว่าโลโก้ใหญ่ได้กี่เปอร์เซ็นต์ของภาพ
อย่างไรก็ตาม การเลือกระดับสูงก็มีข้อแลกเปลี่ยน หน้าเดียวกันของ DENSO WAVE ระบุว่าการเพิ่มระดับช่วยให้แก้ไขข้อผิดพลาดได้ดีขึ้น แต่ก็ทำให้ปริมาณข้อมูลและขนาดของ QR Code เพิ่มขึ้นตามไปด้วย ในทางปฏิบัติ ลิงก์เดียวกันที่ตั้งระดับ H อาจต้องใช้รหัสที่มีจำนวนโมดูลมากกว่าระดับ M และ DENSO WAVE ยังระบุว่าระดับ M (15%) เป็นระดับที่ถูกเลือกใช้บ่อยที่สุด
สำหรับรหัสที่มีโลโก้ ส่วนที่ถูกโลโก้บังได้กินความสามารถในการกู้คืนไปส่วนหนึ่งแล้ว ระดับ H มีความสามารถกู้คืนสูงที่สุดในสี่ระดับ แต่บอกไม่ได้แน่นอนว่าหลังจากโลโก้บังไปแล้วจะยังรับรอยเปื้อน แสงสะท้อน หรืองานพิมพ์ที่ไม่คมได้มากเพียงใด
วิธีทำ QR code ใส่โลโก้ใน Digily Link ทีละขั้นตอน
Digily Link เป็นผลิตภัณฑ์ของเรา ขั้นตอนด้านล่างใช้ชื่อเมนูตามหน้าภาษาไทยของเว็บไซต์ ณ วันที่ 1 พฤศจิกายน 2569 ส่วนลิงก์และชื่อร้านในตัวอย่างเป็นข้อมูลสมมุติ
- เข้าเมนู รหัส QR แล้วกด สร้าง QR
- เลือกประเภท URL แล้ววางลิงก์ที่ต้องการให้คนสแกนเข้าไปเปิด เช่น ร้านกาแฟสมมุติชื่อ “บ้านใบชา” ใส่ https://example.com/baanbaicha
- เปิดส่วน การสร้างแบรนด์ แล้วอัปโหลดไฟล์รูปในช่อง โลโก้ โดยไฟล์ต้องมีขนาดไม่เกิน 5 MB
- ตั้งค่า ขนาดโลโก้ ซึ่งปรับได้ตั้งแต่ 5% ถึง 40% โดยมีค่าเริ่มต้นที่ 25% ระบบจะวางโลโก้ไว้กึ่งกลางรหัสให้เอง ค่าเริ่มต้นนี้ไม่ได้หมายความว่าจะสแกนได้กับทุกรหัส ควรเริ่มจากโลโก้เล็กแล้วค่อยปรับเพิ่มหลังทดสอบ
- ไปที่ส่วน ตัวเลือก แล้วเปลี่ยน ความสามารถในการแก้ไขข้อผิดพลาด จาก M - ปานกลาง (15%) เป็น H - ดีที่สุด (30%)
- ตรวจช่อง สีพื้นหน้า และ สีพื้นหลัง ให้โมดูลเป็นสีเข้มบนพื้นสีอ่อน จากนั้นตั้ง ขนาดระยะขอบ ตามคำแนะนำในหัวข้อระยะขอบด้านล่าง
- ถ้าจะใช้ไฟล์ PNG ให้ตั้ง ขนาด ภาพ ซึ่งเลือกได้ 50 ถึง 2000 พิกเซล ค่าเริ่มต้นคือ 500 พิกเซล ส่วนไฟล์ SVG เป็นภาพเวกเตอร์ที่ขยายโมดูลได้โดยไม่แตก จึงเหมาะกับงานส่งโรงพิมพ์ แต่โลโก้จะถูกฝังตามไฟล์ที่อัปโหลด ถ้าเป็น PNG หรือ JPG ความละเอียดต้องพอสำหรับขนาดพิมพ์
- ดาวน์โหลดไฟล์ SVG หรือ PNG เปิดไฟล์บนหน้าจอคอมพิวเตอร์ แล้วสแกนด้วยโทรศัพท์ก่อนนำไปจัดหน้า
ขั้นที่ 5 สำคัญมาก เพราะ Digily Link ไม่ได้ปรับระดับการแก้ไขข้อผิดพลาดให้สูงขึ้นเองเมื่อคุณใส่โลโก้ ถ้าคุณไม่เปลี่ยน รหัสจะยังอยู่ที่ระดับ M ตามค่าเริ่มต้น
ถ้าคุณทำ QR สำหรับงานเฉพาะ มีคู่มือแยกให้อ่านต่อ เช่น เมนู QR สำหรับร้านอาหารและคาเฟ่ และ การสร้าง QR vCard บนนามบัตร
ขนาดโลโก้ใน QR code ควรใช้คู่กับระดับการแก้ไขข้อผิดพลาดแบบไหน
โลโก้ยิ่งใหญ่ ยิ่งควรใช้ระดับการแก้ไขข้อผิดพลาดสูง และยิ่งต้องทดสอบละเอียด ใน Digily Link ค่า “ขนาดโลโก้” คือเปอร์เซ็นต์ของความกว้าง QR code ไม่ใช่เปอร์เซ็นต์ของพื้นที่ ค่าเริ่มต้น 25% จึงหมายถึงโลโก้กว้างหนึ่งในสี่ของความกว้างรหัส ส่วนพื้นที่ที่บังจริงยังขึ้นอยู่กับรูปทรงของโลโก้ด้วย
ไม่มีตัวเลขตายตัวว่าโลโก้ใหญ่ได้แค่ไหน เพราะผลลัพธ์ขึ้นอยู่กับความยาวลิงก์ รูปทรงโลโก้ สี และกล้องที่ใช้สแกน วิธีที่ปลอดภัยกว่าคือเริ่มจากโลโก้ขนาดเล็ก เลือกระดับ H แล้วทดสอบ ถ้าสแกนติดเร็วทุกเครื่องค่อยขยายทีละน้อย สมมุติว่าร้าน “บ้านใบชา” เริ่มที่ 15% ซึ่งต่ำกว่าค่าเริ่มต้น เมื่อสแกนผ่านทุกเครื่องแล้วจึงลองขยายต่อ ถ้าเครื่องใดเริ่มสแกนช้า ก็ถอยกลับไปใช้ขนาดก่อนหน้า ตัวเลขในตัวอย่างนี้เป็นเพียงจุดเริ่มต้นสำหรับการทดสอบ ไม่ใช่เกณฑ์
| สถานการณ์ | การตั้งค่าที่แนะนำ | ก่อนพิมพ์ |
|---|---|---|
| โลโก้เล็กบนรหัสพื้นขาว | ขนาดโลโก้ต่ำกว่าค่าเริ่มต้น และระดับ H - ดีที่สุด (30%) | สแกนทดสอบด้วยโทรศัพท์หลายเครื่อง |
| โลโก้ใหญ่แต่ยังอยู่ที่ระดับ M | เสี่ยงสูง ให้เปลี่ยนเป็น H หรือลดขนาดโลโก้ หรือทำทั้งสองอย่าง | ทดสอบซ้ำทุกครั้งที่เปลี่ยนค่า |
| วาง QR บนพื้นสีหรือบรรจุภัณฑ์ที่มีลวดลาย | ขนาดระยะขอบ 4 โมดูล หรือเว้นพื้นขาวรอบรหัส | ทดสอบกับปรู๊ฟที่พิมพ์ลงวัสดุจริง |
| งานดีไซน์โทนมืด | วางรหัสในกรอบพื้นสีอ่อน โดยให้โมดูลยังเป็นสีเข้ม | ทดสอบทั้งบนจอและบนชิ้นงานพิมพ์ |
สีและคอนทราสต์ของ QR code ที่ใส่โลโก้
ใช้โมดูลสีเข้มบนพื้นหลังสีอ่อนเสมอ และถ้าใช้สีอื่นที่ไม่ใช่ดำบนขาว ให้ทดสอบทุกครั้งก่อนพิมพ์ หน้า คำถามที่พบบ่อยของ DENSO WAVE (อ่านเมื่อ 1 พฤศจิกายน 2569) อธิบายว่าเครื่องอ่าน QR Code ที่ใช้แสงสีแดง ถ้าสีพื้นหลังกับสีรหัสสะท้อนแสงสีแดงทั้งคู่ หรือดูดกลืนแสงสีแดงทั้งคู่ เครื่องจะตรวจไม่พบ QR Code หน้าเดียวกันยังแนะนำให้ลองอ่านรหัสสีก่อนนำไปใช้จริงด้วย ส่วนกล้องโทรศัพท์แต่ละรุ่นอ่านได้ต่างกัน จึงควรทดสอบกับเครื่องที่จะใช้จริง
ปัญหานี้มักเกิดกับคู่สีที่ตาคนเห็นว่าต่างกันชัด แต่เครื่องอ่านแยกไม่ออก เช่น โมดูลสีแดงบนพื้นขาว ใน Digily Link ให้ตั้ง “สีพื้นหน้า” เป็นสีเข้มของแบรนด์ (กรมท่า เขียวเข้ม หรือน้ำตาลเข้ม) และตั้ง “สีพื้นหลัง” เป็นสีขาวหรือสีอ่อนมาก อย่าสลับให้รหัสสีอ่อนอยู่บนพื้นเข้ม ถ้านักออกแบบใส่สีไล่เฉดหรือปรับสีต่อในโปรแกรมกราฟิก ให้ตรวจว่าส่วนที่จางที่สุดของโมดูลยังเข้มกว่าพื้นอย่างชัดเจน แล้วสแกนจากชิ้นงานพิมพ์จริง เพราะสีบนจอกับสีบนกระดาษอาจไม่ตรงกัน
ระยะขอบรอบ QR code ควรกว้างกี่โมดูล
รอบ QR code ควรมีพื้นว่างกว้าง 4 โมดูลทุกด้าน หน้า วิธีใช้ QR Code ของ DENSO WAVE (อ่านเมื่อ 1 พฤศจิกายน 2569) ระบุว่า QR Code ต้องมีระยะขอบกว้างสี่โมดูลรอบสัญลักษณ์ทุกด้าน พื้นว่างนี้เรียกกันว่า quiet zone ซึ่งช่วยให้เครื่องอ่านแยกตัวรหัสออกจากสิ่งรอบข้างได้
ใน Digily Link ช่อง ขนาดระยะขอบ นับเป็นจำนวนโมดูล ตั้งได้ 0 ถึง 25 และมีค่าเริ่มต้นเป็น 0 ถ้าคุณไม่ได้ปรับ ไฟล์ที่ดาวน์โหลดมาจะไม่มีขอบขาวรอบรหัส หากวางรหัสบนกระดาษขาวที่มีพื้นว่างรอบด้านกว้างพอ พื้นกระดาษก็ทำหน้าที่เป็นระยะขอบได้ แต่ถ้าจะวางบนพื้นสี พื้นเข้ม รูปถ่าย หรือลวดลาย ให้ตั้ง “ขนาดระยะขอบ” เป็น 4 หรือเว้นพื้นขาวรอบรหัสในไฟล์จัดหน้าให้กว้างพอ และอย่าให้ข้อความหรือกรอบตกแต่งชิดขอบรหัส
ห้ามใช้โลโก้บังสี่เหลี่ยมที่มุมของ QR code
สี่เหลี่ยมซ้อนกันที่มุมของ QR code ต้องมองเห็นครบเสมอ ห้ามมีโลโก้ สติกเกอร์ หรือลวดลายทับ หน้า ประวัติ QR Code ของ DENSO WAVE (อ่านเมื่อ 1 พฤศจิกายน 2569) เรียกสี่เหลี่ยมเหล่านี้ว่ารูปแบบตรวจจับตำแหน่ง (position detecting pattern) ซึ่งทำให้อ่านรหัสได้เร็ว และเครื่องอ่านหาทิศทางของรหัสได้รอบ 360 องศาด้วยการค้นหาสัดส่วนเฉพาะ 1:1:3:1:1 ในรูปแบบนี้
ถ้ามุมถูกบัง เครื่องอ่านอาจหาไม่เจอว่ารหัสอยู่ตรงไหนหรือหันไปทางใด แม้ส่วนข้อมูลจะยังสมบูรณ์ก็ตาม โดยทั่วไปโลโก้จึงควรอยู่กลางรหัส แต่การวางตรงกลางก็ไม่ได้รับประกันว่าจะสแกนได้ ซึ่ง Digily Link วางให้กึ่งกลางอยู่แล้ว จุดที่ต้องระวังจึงเป็นการตกแต่งเพิ่มภายหลังในโปรแกรมกราฟิก เช่น ใบไม้ที่เลื้อยจากโลโก้ออกไปถึงมุม หรือกรอบโค้งที่ทับสี่เหลี่ยมมุม
เช็กลิสต์ทดสอบ QR code ใส่โลโก้ก่อนสั่งพิมพ์
ทดสอบให้ครบทุกข้อด้านล่างก่อนสั่งพิมพ์จำนวนมาก เพราะถ้า QR code ที่พิมพ์จำนวนมากสแกนไม่ได้ ก็ต้องพิมพ์ใหม่หรือติดรหัสใหม่ทับ เช็กลิสต์นี้สรุปจากคำเตือนของ DENSO WAVE เรื่องสี ระยะขอบ และภาพที่วางทับรหัส
- สแกนไฟล์บนหน้าจอด้วยโทรศัพท์อย่างน้อยสองเครื่องที่ต่างรุ่นกัน และถ้าเป็นไปได้ให้ต่างระบบปฏิบัติการด้วย
- ลองทั้งแอปกล้องที่มากับเครื่องและแอปสแกนอื่นอย่างน้อยหนึ่งแอป เพราะผลอาจต่างกันในแต่ละแอป
- สแกนทั้งระยะใกล้และระยะไกลเท่ากับที่ลูกค้าจะยืนสแกนจริง เช่น จากหน้าเคาน์เตอร์หรือจากโต๊ะ
- พิมพ์ปรู๊ฟลงวัสดุจริงในขนาดเท่าของจริง แล้วสแกนซ้ำทั้งในที่สว่างและที่แสงน้อย
- ตรวจว่าโลโก้และลวดลายไม่ล้นไปทับสี่เหลี่ยมที่มุม และไม่มีองค์ประกอบตกแต่งอื่นบังส่วนสำคัญของรหัสเพิ่มเติม
- ตรวจว่าโมดูลเป็นสีเข้มบนพื้นสีอ่อน และสีบนชิ้นงานพิมพ์ไม่จางกว่าบนจอ
- ตรวจว่ามีพื้นว่างรอบรหัสกว้าง 4 โมดูล หรือตั้ง “ขนาดระยะขอบ” เป็น 4 แล้ว
- เปิดลิงก์หลังสแกนจนถึงปลายทาง ตรวจว่าเป็นหน้าที่ถูกต้อง
- ถ้าเครื่องใดสแกนช้าหรือต้องขยับหลายครั้ง ให้ลดขนาดโลโก้หรือตรวจว่าเลือกระดับ H แล้ว จากนั้นทดสอบใหม่ทั้งชุด
ถ้าลิงก์ปลายทางของ QR code อาจเปลี่ยนในอนาคต
การใส่โลโก้ไม่ได้เปลี่ยนข้อมูลในรหัส QR code ที่ใส่ลิงก์ตรงจะเก็บลิงก์เดิมไว้ในรหัสเสมอ ถ้าเปลี่ยนที่อยู่ URL และตั้งการเปลี่ยนเส้นทางจากลิงก์เดิมไม่ได้ ก็ต้องทำงานพิมพ์ใหม่ แต่ถ้าแค่แก้เนื้อหาในหน้าเดิม รหัสเดิมก็ยังใช้ได้ ถ้าคิดว่าปลายทางอาจเปลี่ยน ให้วางแผนตั้งแต่ก่อนพิมพ์ เช่น ใช้ QR แบบไดนามิก หรือใส่ลิงก์สั้นที่คุณดูแลเองแทนลิงก์ยาว อ่านเรื่อง ลิงก์สั้นติดแบรนด์ เพิ่มเติมได้ในคู่มือแยก ส่วนสถิติของลิงก์สั้น ตัวเลขที่เห็นคือจำนวนครั้งที่ลิงก์ถูกเปิด ไม่ใช่จำนวนคนหรือจำนวนการซื้อ
QR Code เป็นเครื่องหมายการค้าของ DENSO WAVE
คำว่า “QR Code” เป็นเครื่องหมายการค้าจดทะเบียนของ DENSO WAVE ในญี่ปุ่นและประเทศอื่น ๆ หน้าคำถามที่พบบ่อยของ DENSO WAVE (อ่านเมื่อ 1 พฤศจิกายน 2569) ระบุว่าเครื่องหมายการค้านี้ใช้กับตัวคำ ไม่ได้ใช้กับลวดลายของรหัส และขอให้เว็บไซต์ที่ใช้คำนี้ใส่หมายเหตุเรื่องเครื่องหมายการค้าไว้สักแห่ง
สร้าง QR code ใส่โลโก้ใน Digily Link
เมื่อเตรียมโลโก้และลิงก์พร้อมแล้ว คุณสร้าง QR code ใส่โลโก้ได้ที่หน้าสร้าง QR ของ Digily Link ณ วันที่ 1 พฤศจิกายน 2569 แพ็กเกจฟรีสร้าง QR ได้รวม 20 รายการ อย่าลืมเปลี่ยนระดับเป็น H - ดีที่สุด (30%) และทดสอบตามเช็กลิสต์ก่อนสั่งพิมพ์
คำถามที่พบบ่อย
ใส่โลโก้ใน QR code แล้วสแกนไม่ได้ ต้องแก้ตรงไหน
ไล่ตรวจตามลำดับนี้ ข้อแรก ดูว่า “ความสามารถในการแก้ไขข้อผิดพลาด” ยังเป็น M - ปานกลาง (15%) อยู่หรือไม่ ถ้าใช่ให้เปลี่ยนเป็น H ข้อสอง ลด “ขนาดโลโก้” ลง ข้อสาม ดูว่าโลโก้หรือลวดลายทับสี่เหลี่ยมที่มุมหรือไม่ ข้อสี่ ตรวจว่าโมดูลเข้มกว่าพื้นอย่างชัดเจน และข้อห้า ตรวจว่ามีพื้นว่างรอบรหัสกว้าง 4 โมดูล แก้ทีละข้อแล้วสแกนใหม่ จะได้รู้ว่าข้อไหนเป็นสาเหตุ ถ้าแก้ครบแล้วยังสแกนไม่ติด ให้ลองเอาโลโก้ออกก่อน เพื่อตรวจว่าตัวรหัสเองอ่านได้หรือไม่
ระดับการแก้ไขข้อผิดพลาด QR code ควรเลือกระดับไหน
ถ้าไม่มีโลโก้ ระดับ M ก็เพียงพอสำหรับงานทั่วไป และเป็นระดับที่ DENSO WAVE ระบุว่าถูกเลือกใช้บ่อยที่สุด ถ้ามีโลโก้ตรงกลาง ให้เลือก H เพราะมีส่วนเผื่อไว้กู้ข้อมูลมากที่สุด แต่ระดับที่สูงขึ้นทำให้รหัสมีโมดูลถี่ขึ้น ถ้าจะพิมพ์รหัสขนาดเล็กมาก จึงควรทดสอบระยะสแกนจริงให้ละเอียดเป็นพิเศษ
